Net zoals andere websites maken ook wij gebruik van cookies (en daarmee vergelijkbare technieken) om het bezoek van onze website voor jou nog makkelijker en persoonlijker te maken. Bovendien kunnen wij en derde partijen hiermee eventueel advertenties aanpassen aan jouw interesses en kun je informatie delen via social media. Door verder gebruik te maken van deze website ga je hiermee akkoord.

Hans Maréchal: "We moeten appelleren aan hun luxegevoel"

M+R Interior Architecture ontwierp zeven lounges voor de luchthaven in Moskou en werkt aan een achtste. Hans Maréchal vertelt in een interview over Russische opdrachtgevers, glitter & glamour, luxe en kitsch. "Je staat er als architect of vormgever meer op een voetstuk."
Tekst Afke Laarakker

“Dit is ook nog wel leuk om te vertellen”, zegt Hans Maréchal van M+R halverwege het interview. Hij straalt zichtbaar. In januari 2020 kwam hij naar Moskou voor een oplevering van een klein hotel dat ze ontwierpen op het vliegveld. “Doe maar wel een net pak aan” zei zijn opdrachtgever. Maréchal: “Ik kwam in de net voltooide terminal C en er stonden wel 200 of 300 camera’s. De minister van transport was aanwezig.” Niet alleen de architect van het Servische RMJM maar ook Maréchal die verantwoordelijk was voor meerdere lounges, kreeg een groot gouden plakkaat en een medaille. “In Nederland krijgen we ook waardering door onze opdrachtgevers. Maar dit was wel heel bijzonder.”

Recent leverde M+R de El Lissitzky Lounge op. Het is de zevende lounge die het bureau ontwierp in Moskou. De lounge heeft een plafond met stromende houten latten. Schilderijen en maquettes van de constructivistische kunstenaar vormden de inspiratie. In het bijzonder de tekst op de poster Victory over the Sun: ‘Alles ist bien was good начинается et hat no finita’: alles is goed wat geen begin heeft en geen einde. Het bureau versterkte de oneindigheid met spiegelende wanden.

Hoe hebben jullie deze opdracht gekregen?

“We zijn een jaar of zes geleden benaderd of we mee wilden doen aan een competitie. We kwamen in het vizier omdat we op Schiphol in 2008 de Privium ClubLounge ontwierpen. In eerste instantie dacht ik: Rusland? Moskou? Daar zat ik helemaal niet op te wachten.”

Waarom niet?

“Ik voel me niet helemaal prettig bij hoe de politiek daar is georganiseerd. Of hoe wordt omgegaan met de vrijheid van meningsuiting. Ik hoop dat er in die zin iets zal veranderen.

“Verder werkt alles in Rusland een beetje anders. Je moet alles goed vastleggen. Toen bedachten we ons dat het enige risico is, dat ze niet betalen. Dat is niet fijn. Maar dat kan. Uiteindelijk heb ik ze gebeld dat we wilden meedoen, maar dan wel volgens de DNR en dat wanneer er een dispuut zou zijn, dat we dat volgens Europese wetgeving zouden oplossen. Dat was goed.

“We mochten, als een soort test, een kleine lounge van 600 vierkante meter ontwerpen, de Matroesjka Lounge. Ik kreeg een contract met deadlines en boetes voor als je ze niet haalt. Maar, op een gegeven moment werd ik gebeld: ‘meneer Maréchal, het geld staat nu op uw rekening. U kunt beginnen met ontwerpen.’ Daarmee geven ze wel een stukje vertrouwen. Ik vond dat héél plezierig.

“De volgende competitie wonnen we de grootste lounge. Inmiddels heb ik heel goed contact met deze opdrachtgever. Hij is bijna een soort vriend. Als ik een bezoek breng aan Moskou ruimt mijn opdrachtgever altijd tijd in voor een excursie of dagje architectuur.”

Ontwerp je anders voor een vriend?

“Nee, zo werkt het niet. Dit is heel zakelijk. Het vertrouwen van de Russische opdrachtgevers moet je echt winnen. Je mag ze nooit teleurstellen.

“Een bureau uit Duitsland miste eens de boot bij een eerder lounge-ontwerp, omdat ze op hun eigen concept bleven door hameren. Een succesvolle lounge straalt af op de opdrachtgever bij zijn leidinggevende. Hij wil het dus ook goed doen. Maar, dat is in de rest van de wereld niet anders. En wij doen wel heel veel voor ze hè, we willen alles voor ze oplossen.”

Dat Duitse bureau werd er dus uitgegooid omdat het concept niet goed lag. Heb je het idee dat je in Rusland meer naar de opdrachtgever toe beweegt dan dat je hier zou doen? 

“Nouja, uiteindelijk ging het bij dat Duitse bureau geloof ik ook om functies die er niet inzaten. Ik weet niet wat er precies is gebeurd. Ze hebben het project in ieder geval niet afgemaakt.

“Wat nog wel een aardig verschil is met Nederland: je staat er als architect of vormgever meer op een voetstuk. Ze kiezen voor je als bureau omdat je een bepaalde kwaliteit levert. Bij een van onze presentaties van een nieuw lounge ontwerp nadat de Rublev Lounge was gerealiseerd, kregen we halverwege te horen van onze vrouwelijke opdrachtgever: je hoeft niet meer te presenteren, ‘we are fan of you’. Een mooier compliment kun je niet krijgen.”

 

 

Is de Russische smaak heel anders dan de Nederlandse?

“Het is lastig aftasten wat zij goed vinden. Ze willen graag contemporary architecture, maar verwijzingen naar Rusland zelf zijn ook heel belangrijk. Ze zijn heel trots op hun land en dat snap ik ook wel. Het programma is ook anders: goed eten en goed drinken is heel belangrijk.

“Verder kan je een meer uitgesproken vormgeving maken. Hier zeggen ze snel: ‘oe dat gaat te veel kosten’. We hebben in Rusland iets meer budget. De lounge is ten slotte het visitekaartje voor het vliegveld.”

Iets meer of heel veel meer budget?

“Soms stellen we dingen voor waarvan ik denk: ‘dat krijgen we er nooit door’. Zoals de driehoekige tegels in de Malevich Lounge die ze één voor één moesten aanbrengen. Ze maken het gewoon.

“Een vliegveld heeft natuurlijk wel hogere veiligheidseisen en heeft allerlei voorzieningen nodig. Hier hadden we ongeveer € 3.500,- per vierkante meter te besteden. Ter vergelijking: voor een kantoor in Nederland is dat ca. € 600,- tot € 1.200,-.”

Dat moet wel heerlijk zijn als ontwerper.

“Dingen die duurder zijn, zijn niet altijd beter. Maar soms heb je dingen in een concept waarvan je denkt: als je daar nou meer in stopt straalt het af op de rest. In Nederland is het al snel: ‘doe maar gewoon, dan is het al gek genoeg’.”

Even naar het ontwerp. Er zitten een aantal elementen in jullie ontwerp die anders lijken dan jullie werk in Nederland. Zo’n blauwe rivier zouden we dat in Nederland geen kitsch vinden?

“Als je kijkt naar de Russische metro, waar wij Nederlanders lyrisch over zijn: eigenlijk is dat een beetje kitsch. Glitter en glamour. Wat wij als bureau maken, is meer gematigd, maar we moeten wel appelleren aan het luxegevoel dat zij hebben. De opdrachtgever kijkt naar de kwaliteit van de materialen en vraagt: is dat wel luxe?

“Die stenen hebben we trouwens lokaal verkregen. Omdat we alles in monotone kleuren maakten wilden we een tegengestelde kleur inbrengen. Het is niet zo zeer een rivier, maar een kleurstatement.”

Misschien vergis ik me en is dit nog net geen kitsch. 

“Nou ja, in Nederland zouden we die niet snel toepassen. We laten ons wel een beetje beïnvloeden. In die zin heb je wel gelijk.

“Ze veranderen tijdens het bouwproces ook wel eens wat. Maar ze zullen niet echt afwijken op kleur en esthetica. Ze hebben wel eens kolommen geplaatst op een plek waar ik ze niet had bedacht. Voor deze lounge we wilden eigenlijk de bar die El Lissitsky ontwierp voor Russische Vodka namaken. Maar dat kon niet. Ze verkopen een ander merk wodka, dus er kwam een andere bar. Maar een goed ontwerp kan zulke veranderingen hebben.”

Het plafond smelt alles samen. Als de opdrachtgever iets anders wil dan jij hebt voorgesteld, ga je daar dan altijd in mee?

“Een paar dingen hebben we niet in de hand. Wij maken het boekwerk en dat tenderen zij vervolgens volledig. De planning en uitvoeringsperikelen gaan aan ons voorbij. Een plaatselijk architect vertaalt het ontwerp. Het idee geven we dus weg en een jaar later komen we terug en vragen ze: is dit wat je bedoelde? Vaak springen de tranen je dan in de ogen, in 80 procent van de gevallen in positieve zin. Je hebt dus de climax van het ontwerpproces. Al de ellende erna heb je niet. En dan heb je climax van bouw. Het is opeens af. Dat maakt het ook wel een beetje onwerkelijk.”

Publicaties

PI | april - mei 2021 | Pensioenfonds PGB, Amstelveen

1 maand geleden | Update: 3 dagen geleden

M+R interior architecture ontwierp voor PGB een duurzame en innovatieve, eigentijdse werkomgeving, waarin aangenaam en flexibel kan worden gewerkt en de identiteit van het pensioenfonds op subtiele wijze is vertaald.

Lees verder

Eindhoven Business | M+R interior architecture 20|20|2020

1 maand geleden | Update: 3 dagen geleden

Op 1 augustus 2020 bestond M+R interior architecture twintig jaar. In die twintig jaar won team M+R onder de bezielende leiding van Hans Maréchal meerdere aanbestedingen en werkte het aan talloze spraakmakende interieurprojecten voor de meest uiteenlopende opdrachtgevers in binnen- en buitenland. Er werden prestigieuze prijzen in de wacht gesleept én compenserende bomen en bossen geplant. “Het baart me zorgen als ik zie hoe desastreus wij als mensheid zijn voor de planeet,” legt Hans uit. “We consumeren ‘bij het leven’, zonder er voldoende bij stil te staan wat ons gedrag voor consequenties heeft. Het planten van bomen is misschien een druppel op een gloeiende plaat, maar het voelt goed en je moet ergens beginnen.”

Lees verder

De Architect | El Lissitzky Busines Lounge, Sheremetyevo Airport, Moscow

1 maand geleden | Update: 3 dagen geleden

M+R heeft inmiddels een stevige plaats op de shortlist van Sheremetyevo Airport voor internationale ontwerpbureaus verworven. Na de realisatie van de award winning Rublev en Chagall business lounge en de grootste business lounge van Europa: Malevich, werd het bureau gevraagd een concept en ontwerp te ontwikkelen voor een business lounge in terminal C – fase 2.

Lees verder

De Architect | Hans Maréchal: "We moeten appelleren aan hun luxegevoel"

1 maand geleden | Update: 3 dagen geleden

M+R Interior Architecture ontwierp zeven lounges voor de luchthaven in Moskou en werkt aan een achtste. Hans Maréchal vertelt in een interview over Russische opdrachtgevers, glitter & glamour, luxe en kitsch. "Je staat er als architect of vormgever meer op een voetstuk."

Lees verder

PI | December 2020 | El Lissitzky Business Lounge, Sheremetyevo Airport, Moscow

1 maand geleden | Update: 3 dagen geleden

Het constructivisme wat de inspiratiebron is geweest voor de El Lissitzky Business Lounge is een artistieke en architecturale filosofie die in 1915 in Rusland ontstond door Vladimir Tatlin en Alexander Rodchenko. Abstracte en sobere, constructivistische kunst gericht op het weerspiegelen van de moderne industriële samenleving en de stedelijke ruimte.

Lees verder

Deutscher Architektur Verlag | Green Landmark HQ Canon Production Printing, Venlo

1 maand geleden

True to Canonʼs Kyosei philosophy – Living and working together for the common good – M+R interior architecture developed the entire sustainable interior and innovative workplaces at the new headquarters of CANON Production Printing Netherlands.

Lees verder

PI | augustus - september 2020 | Canon Procution Printing, Venlo

10 maanden geleden | Update: 1 maand geleden

Tijdloos icoon voor Canon Production Printing

Lees verder

NOOK | April 2020 | The Rublev Lounge, Sheremetyevo Airport, Moscow

1 jaar geleden | Update: 1 maand geleden

Comfortable and atmospheric lounging

Lees verder

De Architect | februari 2019 | De librije, Abdij van Middelburg

2 jaar geleden | Update: 1 maand geleden

Tussen historie en geschiedvervalsing: De Librije in de Abdij van Middelburg.

Lees verder

PI | maart 2019 | Sheremetyevo international airport, Moscow

2 jaar geleden | Update: 1 maand geleden

Internationale allure - een Nederlandse interieurarchitect in Rusland

Lees verder